Media w nauczaniu Jana Pawła II (2013/14)


Sylabus

Sylabus

Wymagania wstępne

Zaleca się, by słuchacz miał podstawową wiedzę o historycznej ewolucji nauczania Kościoła na temat mediów, np. znał poglądy papieży oraz cztery etapy stosunku Magisterium Kościoła do mediów: negatywny (-1922), zachowawczy (1923-1962), pozytywny (1962-1965) i pogłębionej analizy (1965-).

Cele

Celem zajęć jest integralne i całościowe przedstawienie nauczania Jana Pawła II na temat środków społecznego komunikowania i ukazanie medialnego fenomenu Błogosławionego, na tle nauczania Kościoła.

Treści kształcenia

T 1. Jan Paweł II – kontynuator soborowej wizji mediów (1962-1965)
T 2. Mass media w KKK (1992) 2493–2499
T 3. Środki społecznego przekazu w KPK (1984) 747-833
T 4. Środki społecznego przekazu w encyklikach Jana Pawła II
T 5. Środki społecznego przekazu w adhortacjach Jana Pawła II
T 6. Środki społecznego przekazu w listach apostolskich Jana Pawła II
T 7. Środki społecznego przekazu w katechezach Jana Pawła II
T 8. Środki społecznego przekazu w pozostałych dokumentach Jana Pawła II
T 9. Środki społecznego przekazu w przemówieniach Jana Pawła II
T 10. Osoba w orędziach Jana Pawła II na Światowe Dni Komunikacji Społecznej
T 11. Prawda w orędziach Jana Pawła II na Światowe Dni Komunikacji Społecznej
T 12. Rola informacji i publicystyki w wypowiedziach Jana Pawła II
T 13. Jan Paweł II – źródło newsów (znak czasu, człowiek nadziei i przebaczenia, teolog historii)
T 14. Jan Paweł II – teolog historii
T 15. Jan Paweł II – Wielki Komunikator

Efekty kształcenia

Wiedza:
E 1. Słuchacz ma podstawową wiedzę o człowieku jako podmiocie struktur medialnych i działań komunikacyjnych, mających na celu tworzenie więzi społecznych i budowanie wspólnoty oraz o etycznym wymiarze mediów.
E 2. Ma podstawową wiedzę dotyczącą oddziaływania mediów na dzieci i młodzież oraz zna zasady i normy odpowiedzialnego korzystania z mediów celem ich zastosowania w praktycznej edukacji medialnej i w wychowaniu do odbioru mediów.
E 3. Ma wiedzę o normach, regułach i kryteriach odpowiedzialnego i krytycznego korzystania z mediów do praktycznego jej wykorzystania w wychowaniu i samowychowaniu medialnym.
Umiejętności:
E 4. Potrafi – zgodnie z nauczaniem Jana Pawła II – interpretować zjawiska społeczne, przede wszystkim kulturowe, w zakresie nauk o mediach; właściwie analizować ich przyczyny i przebieg oraz je prognozować.
E 5. Prawidłowo posługuje się systemem wartości wskazanych przez Jana Pawła II w celu rozwiązania konkretnego zadania z zakresu nauk o mediach.
E 6. Posiada umiejętność wykorzystania zdobytej wiedzy do rozstrzygania dylematów pojawiających się w pracy zawodowej; potrafi odpowiedzialnie działać w aspekcie etycznym oceniając – zgodnie z nauczaniem Jana Pawła II – własne działania i zachowania w obszarze komunikacji społecznej.
Kompetencje społeczne:
E 7. Rozumie potrzebę ustawicznego rozwoju zawodowego i doskonalenia nabytej wiedzy i umiejętności.
E 8. Ma kompetencje podmiotowe do wartościowania poszukiwanych, zdobywanych i przekazywanych informacji i treści medialnych w aspekcie etycznym – zgodnie z nauczaniem Jana Pawła II – i wykazuje dbałość o przekazywane wartości.
E 9. Wykorzystuje nowe technologie medialne dla własnego rozwoju i troski o dobro innych. Traktuje swoją pracę jako misję publiczną dla dobra człowieka i społeczności, dlatego uwzględnia potrzeby duchowe ludzi – zgodnie z nauczaniem Jana Pawła II.

Metody dydaktyczne

M 1. Prezentacja nauczania papieskiego w latach 1978-2005 na temat mediów na przykładzie analizy wybranych fragmentów encyklik, adhortacji, katechez, listów itp. dokumentów
M 2. Dyskusja (zwykła, efektywna) wokół nakreślonego problemu etycznego
M 3. Metoda twórczego myślenia
M 4. metoda sytuacyjna
M 5. studium przypadku

Sposoby sprawdzania i warunki zaliczenia

W 1. Udział w warsztatach (obowiązkowy; dwie nieobecności skutkują pisemną pracą semestralną na zadany temat)
W 2. Przygotowanie do zajęć
W 3. Aktywność na ćwiczeniach (udział w dyskusji)
Zaliczenie na podstawie rozmowy na podstawie tematu literatury uzupełniającej

Lektury podstawowe

Jan Paweł II, Adhortacje apostolskie Ojca Świętego Jana Pawła II, t. 1-2, Kraków 2006.
-Dzieła zebrane. Tom 14. Homilie i przemówienia okolicznościowe. Kraków 2011.
-Encykliki Jana Pawła II. Warszawa [cop. 2005]
-Katechezy, cz. 1-3, Kraków 2007.
-Listy apostolskie Ojca Świętego Jana Pawła II, Kraków 2007.
-Nauczanie papieskie, t. 1-9, Poznań; Warszawa 2007.
-Orędzia papieskie na Światowe Dni Komunikacji Społecznej 1967-2002, Częstochowa 2002.
-Istota, wielkość i odpowiedzialność sztuki i publicystyki. Przemówienie do artystów i dziennikarzy (Monachium 19 XI 1980), w: Wiara i kultura. Dokumenty, przemówienia, homilie, Rzym; Lublin 1988, s. 86-87.

[wybrane m.in. na podstawie:]
Filipiak M., Jan Paweł II o środkach społecznego przekazu (1978-1993) [Bibliografia], „Ethos” 1993, nr 4, s. 277-286.
Górka T., Jan Paweł II o środkach społecznego przekazu. Bibliografia wypowiedzi Jana Pawła II z lat 1993-2005, „Ethos” 2005, nr 1/2, s. 587-593 [brak wypowiedzi 1.01-1.04.2005].

Lektury uzupełniające

Accattoli L., Kiedy papież prosi o przebaczenie. Wszystkie „mea culpa” Jana Pawła II, Kraków 1999.
Ambrogetti A., Rozmowy w samolocie z Janem Pawłem II, Kraków 2011.
Baczyński A., Drożdż M., Nie lękajcie się. Jan Paweł II i media, Kraków 2011.
Borutka T., „W życiu i śmierci totus tuus”. Sylwetka duchowa, działalność pastoralna i dorobek intelektualny papieża Jana Pawła II, Kraków 2010
Dziennikarstwo według Jana Pawła II, oprac. M. Miller, Warszawa 2008.
Hodalska M., Śmierć Papieża, narodziny mitu, Kraków 2010.
Kościół o środkach komunikowania myśli, Częstochowa 1997.
Lewek A., Media i dziennikarstwo w nauczaniu Jana Pawła II, Warszawa 2008.
Narewska D., Karola Wojtyły wizja dziennikarstwa (1949-1978), Warszawa 2013.
Odchodzenie Jana Pawła II do Domu Ojca w polskich mediach, Warszawa 2008.
Pokorna-Ignatowicz K., Kościół w świecie mediów. Historia, dokumenty, dylematy, Kraków 2002.
Weigel G., Świadek nadziei. Biografia papieża Jana Pawła II, Kraków 2000.
Zasępa T., Jan Paweł II – wydarzenie religijne – wydarzenie telewizyjne. Wybór i pierwsze sto dni pontyfikatu w telewizji polskiej i włoskiej, „Biuletyn Edukacji Medialnej” 2007, nr 1, s. 52.