Kultura nowożytna I (2014/15)

Sylabus

Sylabus

Wymagania wstępne

Brak

Cele

Orientacja w bogactwie kulturowym nowożytnej Polski (ze szczególnym uwzględnieniem Krakowa i Małopolski) i Europy, znajomość najważniejszych zjawisk kulturowych epoki.

Treści kształcenia

T.1 - Student dowie się, w jaki sposób narodziła się kultura nowożytna i jak wyglądały jej przemiany do końca XVIII wieku.
Poruszone zostaną najważniejsze zagadnienia dotyczące podstawowych zjawisk kulturowych epoki i związanych z nimi przemian w mentalności europejskiej.
T.2 - Student pozna główne nurty reformacji i kontrreformacji na tle przemian politycznych i społecznych
T.3 - Student zostanie zapoznany z działalnością kulturotwórczą dworu królewskiego, mecenatem królewskim i magnackim, ze szczególnym uwzględnieniem biskupów krakowskich. Przedstawiona zostanie rola Uniwersytetu Krakowskiego w kształtowanie polskiej kultury w dobie nowożytnej ze szczególnym uwzględnieniem działalności czołowych luminarzy nauki i kultury. Wykłady i ukażą szerokie spektrum zjawisk związanych
z kulturą małopolską od XVI do XVIII wieku. Centralnym punktem poruszanych
zagadnień będzie problematyka krakowska. Student zapoznania
się z najważniejszymi zabytkami sztuki materialnej renesansu, manieryzmu,
baroku i oświecenia w Krakowie i okolicy, jak również z ich czołowymi
przedstawicielami. Poruszone zostaną ponadto zagadnienia związane
z życiem artystycznym, naukowym i intelektualnym w omawianej
epoce, ze szczególnym uwzględnieniem najwybitniejszych twórców rodzimych
i przebywających w Krakowie obcokrajowców. Szczególny nacisk
położy się na ukazanie mecenatu artystycznego ostatnich Jagiellonów
i władców w okresie wolnych elekcji. Na gruncie krakowskim nie
pominie się także przykładów mecenatu artystycznego miejscowej
szlachty i mieszczan. Osobno potraktowane będą tematy dotyczące funkcjonowania
Akademii Krakowskiej i jej znaczenia dla rozwoju kultury
polskiej – z uwzględnieniem biografii najwybitniejszych uczonych działających
w murach tej uczelni
Duży nacisk zostanie położony na ukazanie krakowskich instytucji
i ludzi Kościoła pod kątem ich wpływu na kształtowanie polskiej i europejskiej
kultury w okresie nowożytnym. Przedstawione zostaną także silne
związki lokalnych ośrodków z Krakowem, zarówno w kontekście życia
kościelnego, jak i szerzej pojętych aspektów gospodarczych i społecznych.
Wiele miejsca zajmie tematyka związana z rozwojem reformacji
i kontrreformacji na terenie Małopolski ze szczególnym uwzględnieniem
Krakowa, jak również kwestia relacji polsko-żydowskich w omawianej
epoce. Poruszy się ponadto zagadnienia związane z rozwojem
ideologii sarmackiej i kultury szlacheckiej na terenie ziemi małopolskiej.

Efekty kształcenia

WIEDZA
W_1 Student definiuje podstawowe pojęcia związane z podstawowymi aspektami kultury nowożytnej i ma świadomość jej znaczenia dla kultury współczesnej.
W_2 Student po zakończeniu kursu powinien charakteryzować pojęcia i zjawiska dotyczące najważniejszych nurtów literackich, filozoficznych i religijnych epoki w Polsce i Europie; mieć świadomość historycznej zmienności idei i znaczeń języka i posiadać umiejętność dokonywania analizy i interpretacji nowożytnych zjawisk kultury i umieszczania ich w odpowiednim kontekście.

KOMPETENCJE
K_1 Student powinien rozumieć konieczność popularyzacji wiedzy z zakresu kultury nowożytnej i mieć świadomość odpowiedzialności za zachowanie nowożytnego dziedzictwa kulturowego regionu, kraju, Europy i świata.

Metody dydaktyczne

M. 1 Elementy wykładu, dyskusja
M. 2 Prezentacja multimedialna z elementami analizy tekstów źródłowych

Sposoby sprawdzania i warunki zaliczenia

Dopuszczalne 2 nieusprawiedliwione nieobecności. Student pisze test zaliczeniowy. Do zaliczenia konieczny jest wynik min. 50 %

Lektury podstawowe

Angyal E., Świat słowiańskiego baroku, Warszawa 1972;
Bogucka M., Dzieje kultury polskiej do 1918 roku, Wrocław 1987;
Brückner A., Dzieje kultury polskiej, t. 2-4, Warszawa 1946, 1958, 1991;
Burckhardt J., Kultura Odrodzenia we Włoszech: próba ujęcia, Warszawa 1967;
Bystroń J., Dzieje obyczajów w dawnej Polsce. Wiek XVI-XVIII, Warszawa 1994;
Hernas Cz., Barok, Warszawa 1973;
Klimowicz A., Oświecenie, Warszawa 1977;
Mikulski K., Wijaczka J., Historia Powszechna. Wiek XVI-XVIII, Warszawa 2011;
Rietbergen P., Dzieje kultury, Warszawa 2001;
Tatarkiewicz W., Historia filozofii, t. II, różne wydania;
Tazbir J., Studia nad kulturą staropolską, Kraków 2001.

Lektury uzupełniające

Barycz H., W blaskach epoki Odrodzenia, Kraków 1968;
Bluche F., Życie codzienne we Francji w czasach Ludwika XIV, Warszawa 1990;
Bogucka M., Dzieje kultury polskiej do 1918 roku, Wrocław 1987;
Bystroń J., Dzieje obyczajów w dawnej Polsce. Wiek XVI-XVIII, Warszawa 1994;
Clare Byrne M. St., Życie codzienne w Anglii elżbietańskiej, Warszawa 1971;
Cottret B., Kalwin, Warszawa 2000;
Decot R., Mała historia reformacji w Niemczech, Kraków 2007;
Defourneaux M., Życie codzienne w Hiszpanii w Wieku Złotym, Warszawa 1968;
Graff T., Szkoły Nowodworskie w Rzeczypospolitej Obojga Narodów – do reformy kołłątajowskiej w 1777 roku [w:] pod red. T. Graffa i G. Urbanka [red.], 420 lat Szkół Nowodworskich. Wydanie Jubileuszowe I Liceum Ogólnokształcącego im. Bartłomieja Nowodworskiego w Krakowie, Kraków 2008, s. 7-38.;
Graff T., Marcin Wadowita - wybawca arianina Fausta Socyna: portret miłosiernego profesora w dobie srebrnego wieku [w:] pod red. P.F. Nowakowskiego i W. Szymborskiego [red.], Miłosierdzie – teoria i praktyka życiowa, Kraków 2009, s. 281-295;

Uwagi

Brak